ฮอร์โมน เกี่ยวข้องอย่างไรในช่วงวัยรุ่นบ้าง

เรื่อง “ฮอร์โมน” เกี่ยวกับการเจริญเติบโตของวัยรุ่นนั้น ต้อพูดย้อนหลังถึงตอนเด็กๆ เพราะเกี่ยวข้องกันคือ เด็กตั้งแต่หลังคลอดนี่ จะมีการเจริญเติบโตได้ มีฮอร์โมนสำคัญอยู่ 2 ตัว คือ ฮอร์โมนจาก ต่อมธัยรอยด์และฮอร์โมนที่เกี่ยวการเจริญเติบโต

ฮอร์โมนจาก ต่อมธัยรอยด์ มีความสำคัญมากในเด็ก ถ้าขาด เด็กจะตัวเตี้ยแคระไปถึงเป็นผู้ใหญ่ ลักษณะเฉพาะคือ ส่วนลำตัวจะยาวกว่า แขนขา พอโตถึงวัยรุ่น รู้ก็สายไปแล้ว จึงควรรู้ตั้งแต่ตอนเด็กๆ

อัน ที่สองคือ ฮอร์โมนเกี่ยวกับการเจริญเติบโตนั้น ถ้าขาด ฮอร์โมนนี้ ก็แน่นอน จะเจริญเติบโตไม่ได้ ฮอร์โมนนี้มาจากต่อมใต้สมอง ถ้าขาด จะไม่โตแต่สัดส่วนของร่างกายจะปกติ เหมือนกับผู้ใหญ่ย่อส่วน สัดส่วนดีหมด

ในวัยรุ่น ฮอร์โมนทั้งสองตัวก็ยังมีส่วน แต่น้อยลง ถ้าขาดมานานจนถึงอายุเข้าวัยรุ่น จะช่วยแก้ไขได้ไม่มาก ฮอร์โมนที่สำคัญที่สุดในวัยรุ่นคือ ฮอร์โมนเพศ ซึ่งมันไม่ ได้เกี่ยวข้องกับการเจริญทางเพศอย่างเดียว แต่เกี่ยวข้องกับการเจริญเติบโตทางร่างกายด้วย ในวัยเด็ก ฮอร์โมนเพศก็มีแต่น้อยมาก ส่วนใหญ่มาจากต่อมหมวกไต ซึ่งมันจะหลั่งฮอร์โมนเพศได้บ้าง

ย่างเข้าวัยรุ่น เริ่มต้นจะมีฮอร์โมนมาจากต่อมใต้สมองหลั่งออกมา อันนี้ไม่มีใครทราบว่าอะไรเป็นตัวสั่งให้ฮอร์โมนตัวนี้ออกมา คงเป็นไปตามธรรมชาติ พอฮอร์โมนจากต่อมใต้สมองนี้ออกมา ก็หมายความว่าเข้าสู่วัยรุ่น ฮอร์โมนอันนี้เป็นฮอร์โมนเพศ จะมากระตุ้นอวัยวะเพศ ขึ้นอยู่กับว่าคนนั้นเป็นเพศหญิงหรือเพศชาย ถ้าเป็นหญิง ก็มีรังไข่ ฮอร์โมนเพศนี้จะไปกระตุ้นรังไข่ ให้หลั่งฮอร์โมนเพศหญิงหรือเรียกว่า ฮอร์โมนเอสโตรเจน (Estrogen) ถ้าเป็นเพศชาย เขาก็มีอัณฑะ ฮอร์โมนนี้ ก็กระตุ้นให้อัณฑะหลั่งฮอร์โมนเพศชายหรือที่เรียกว่า ฮอร์โมนเทสโตรเต อโรน (Testosterone) เพราะฉะนั้นมีฮอร์โมนเพศ 2 อัน อันหนึ่งเป็นนายอยู่ที่ต่อมใต้สมอง แล้วก็มากระตุ้นอวัยวะเพศ ซึ่งเป็นรังไข่หรือลูกอัณฑะให้หลั่งฮอร์โมนเพศนั้นๆ ออกมาอีกทีหนึ่ง ฮอร์โมนทั้งสองก็จะกระตุ้นทั้งร่างกายคือ ให้ร่างกายสูงขึ้น (สำคัญคือ ส่วนสูงต้องมากกว่าน้ำหนัก) สำหรับทางเพศก็แยกไป ทำให้เป็นเพศชายหรือหญิงชัดขึ้น

วัยรุ่นจะหยุดการ เจริญเติบโตเมื่อไร

ก็ประมาณอายุ 20-21 ปี เราถือการหยุดการเจริญเติบโตทางด้านส่วนสูง เด็ก จะเจริญเติบโตทางร่างกายอย่างรวดเร็วอยู่ 1 ปีถึง 1 ปีครึ่ง หลังจากนั้นจะโตต่อไปอย่างช้าๆ เด็กหญิงมักหยุดโตเมื่ออายุ 15-16 ปี ส่วนเด็กชายอาจสูงขึ้นได้อีกจนอายุ 20 ปี

ส่วนสูงนั้น มันขึ้นกับกระดูกยาว ซึ่งส่วนหัวท้ายของกระดูกเป็นตำแหน่งให้กระดูกเจริญเติบโตงอกยาวขึ้นได้ เรื่อยๆ พอถึงช่วงหนึ่ง บริเวณนี้มันจะหยุด เหมือนกับว่ามันปิดหัวปิดท้าย พอมันปิดหัวปิดท้ายเมื่อไร กระดูกมันจะไม่งอกออกในด้านส่วนยาวแล้ว มันจะเติบโตก็ด้านส่วนกว้าง เพราะฉะนั้นที่หัวท้ายของกระดูกยาว เช่น กระดูกท่อนแขน ท่อนขา มันปิด ก็หยุดโตและตัวที่ทำให้หัวท้ายปิดก็คือ ฮอร์โมนเพศชายและเพศหญิงนี่แหละ

ถ้าเผื่อเด็กอายุสัก 15 ปี แล้วยังไม่โตสักที ลักษณะทางเพศ ก็ยังไม่มีสักที พ่อแม่เด็กบางคนกังวล ตัวเด็กบางคนก็กังวล เกิดไปซื้อยามากินเพราะอยากโต หรือวัยรุ่นอยากมีหนวดมีเครา อยากเป็นผู้ใหญ่ ก็ไปซื้อฮอร์โมนจาร้านขายยามากิน นี่ก็เป็นอันตรายเหมือนกัน เพราะ จริงอยู่ เมื่อกินเข้าไปแล้ว เรื่องการเจริญเติบโตทางเพศก็เกิดขึ้น มีหนวดมีเคราขึ้น แต่ฮอร์โมนเพศมันมีข้อเสียอันหนึ่งคือ มันไปปิดหัวท้ายกระดูก พอปิดปั๊บ มันก็ไม่โต เด็กก็ไม่สูงขึ้น ทำให้กลายเป็นตัวเตี้ยไป แทนที่จะได้สูงกว่านี้ เพราะฉะนั้นการให้ ฮอร์โมนเพศในวัยรุ่น สำคัญมาก ควรระวัง